Numara : 65
Tarih : 30.11.2001
VERGİ  SİRKÜLERİ
NO: 2001/65

 
KONU
 
İhracatta KDV İadesine İlişkin Yeni Esaslar: 84 Seri Nolu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği
 

Maliye Bakanlığı yayımlamış olduğu 84 Seri Nolu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği  (R.G.: 23/11/2001; 24592) ile ihracatta katma değer vergisi iadesi işlemlerini yeni esaslara bağlamıştır. Tebliğ, KDVK’nun 11 inci maddesinin (a) bendi kapsamındaki mal veya hizmet iharcının yanısıra (b) bendi kapsamındaki yolcu beraberindeki eşya ihracı ve bavul ticareti kapsamında ihracat yapanlara satılanlar dahil olmak üzere ihraç kaydıyla teslimlerden kaynaklanan katma değer vergisi iadesi taleplerinin Maliye Bakanlığınca değerlendirilmesi ve sonuçlandırılmasına yönelik düzenlemeleri içermektedir.

Tebliğ, ihracatta ve ihraç kaydıyla teslimlerde KDV iadesine ilişkin esasları üç ana başlık altında düzenlemektedir: sahte veya muhtaviyatı itibariyle yanıltıcı belgenin (SMİYB) söz konusu olmadığı iade talepleri  Genel Esaslar başlığı altında, SMİYB kullanımının veya düzenlenmesinin söz konusu olduğu durumlara ilişkin iade talepleri Özel Esaslar başlığı altında, müteselsil sorumluluk uygulaması da aynı konu başlığı altında düzenlenmiştir.

Resmi Gazete’de yayımlandığı şekliyle 18 sayfa uzunluğundaki Tebliğde Genel Esaslar başlığında yer alan açıklamalar genel hatlarıyla aşağıda özetlenmiştir. Bu konuyla ilgili ayrıntılı bilgi ve Özel Esaslar ve Müteselsil Sorumluluk başlığı altında yapılan düzenlemeler için Tebliğe bakılması gerekmektedir.

İHRACATTA KDV İADESİNİN GENEL ESASLARI
SMİYB’nin söz konusu olmadığı KDV iadesi talepleri 3 ayrı şekilde sonuçlandırılabilecektir: 1) İnceleme Raporu ve Teminat Aranmaksızın İade, 2) Teminat Karşılığı İade, 3) Vergi İnceleme Raporu ile İade.
 
1. İnceleme Raporu ve Teminat Aranmaksızın İade
- Mahsup yoluyla iade talepleri,
- Maliye Bakanlığınca belirlenen sınırı aşmayan nakden iade talepleri,
- Yeminli mali müşavir tasdik raporuna dayalı nakden iade talepleri,
- Kamuya ait kuruluşların iade talepleri,
 
İnceleme raporu ve teminat aranılmaksızın yerine getirilir.

1.1.   Mahsup Yoluyla İade
Katma değer vergisi iade alacağının hak sahibi mükellefin kendisinin, ortaklarının veya mal ya da hizmet satın aldığı kişilerin vergi borçlarına, ithalat sırasında uygulanan vergilere, Sosyal Sigortalar Kurumu (SSK) prim borçlarına mahsubu talepleri miktarına bakılmaksızın inceleme raporu ve teminat aranılmadan yerine getirilir.

İade alacağı öncelikle mükellefin ithalde alınanlar dışındaki vergi borçlarına mahsup edilir.  Artan bir miktar olursa mükellefin isteğine bağlı olarak; kendisinin ortaklarının veya mal ya da hizmet satın aldığı mükelleflerin ithalde alınanlar dahil vergi borçlarına veya SSK prim borçlarına mahsup yapılır.

İade alacağının anonim şirketlerde hamiline yazılı hisse senedi sahiplerinin vergi ve SSK prim borçlarına mahsup edilmesi mümkün değildir.

Mahsup talebinin geçerli olabilmesi için Tebliğin (I/1.1.3) bölümünde belirtilen belgelerin  tamamlanması gerekir.
 
Aralarında mal veya hizmet alışverişi olmasa bile, iade alacağının;
 
- sermayelerinin %51 veya daha fazlası Devlete ait kuruluşlarda bağlı müessese, iştirak veya ortaklıkların
- sermaye  şirketleri, kooperatifler, kollektif şirketler ve adi ortaklıklarda ise ortakların vergi borçlarına mahsubu mümkündür.
 
61 Seri  No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği uyarınca Türkiye’de ikamet etmeyenlere döviz karşılığı özel fatura ile satış yapanlara ihraç kaydıyla teslimde bulunanların iade talepleri münhasıran mahsup yoluyla yerine getirilir. Bir başka ifade ile bu mükelleflere nakden iade yapılmaz.
 
1.1.1.  Mahsup Talebi
Mahsup talebinin geçerlik kazanabilmesi için talebin bir dilekçe ile yapılması şarttır.  İade alacağının sonraki dönemlerde muaccel hale gelecek  vergi borçlarına mahsubunun da talep edilmesi mümkündür. Ancak bu borçlar muaccel hale geldikçe mahsup talebinin, muaccel hale gelen her borç için ayrı dilekçe verilmek suretiyle yenilenmesi gerekir.
 
KDV iadesi için mahsup talep dilekçesi dışında gerekli diğer belgelerin ibraz edilmiş olması halinde aksine talepte bulunuluncaya kadar, mükellefin kendi vergi borçları için mahsup talebinde bulunduğu kabul edilir.
 
1.1.2. Mahsup Talebinde Aranılan Belgeler
Mahsup talebi, katma değer vergisi yönünden bağlı olunan vergi dairesine verilecek bir dilekçe ile yapılır.
 
Kollektif şirketler ve adi ortaklıklarda iade alacaklarının ortakların vergi borçlarına mahsubu ile ilgili dilekçeye diğer ortakların mahsup yapılmasına izin verdiğini gösteren noter tasdikli belgeler de eklenir.

Sermaye şirketleri ve kooperatiflerde ise mahsup dilekçesi tüzelkişiliği temsile yetkili kişilerce kaşe tatbik edilmek suretiyle imzalanır ve mahsubu talep edilen verginin borçlusu durumundaki ortak veya ortakların, adı, soyadı, ünvanı, bağlı olduğu vergi dairesi, vergi kimlik numarası, vergi borcunun türü, dönemi ve tutarını ihtiva eden bir liste ile ortakların da bu mahsubu talep ettiklerini belirten yazıları dilekçeye eklenir.
 
İade alacağının SSK prim borçlarına mahsubuna ilişkin dilekçede; katma değer vergisi iadesinin doğduğu dönem, mahsubu istenilen tutar, mahsubu istenilen primin borçlusu durumundaki kişi ve kuruluşların adı, soyadı, ünvanı, adresi, vergi dairesi, vergi kimlik numarası, prim borcunun ait olduğu SSK şubesi ve prim borcu tutarları belirtilir.
 
Nakden veya mahsuben iade taleplerinde dilekçenin yanı sıra iade hakkı doğuran işlem itibariyla aşağıdaki belgelerin de vergi dairesine ibrazı şarttır.
 
a) Gümrük beyannameli mal ihracında
- Gümrük beyannamesi (aslı veya noter, gümrük idaresi ya da yeminli mali müşavirce onaylı örneği).
Beyannamelerin aslı veya örneği yerine bunların listesinin verilmesi de yeterlidir.  Bu takdirde listede beyannamenin tarihi, sayısı, ihraç edilen malın cinsi, miktarı ve tutarı gümrük kapısının ismi, varış ülkesi, imalatçının adı-soyadı veya ünvanı, intaç ve çıkış tarihlerine yer verilir. 
 
- Satış faturalarının fotokopisi veya listesi
- İhracatın gerçekleştiği döneme ilişkin olarak indirilecek katma değer vergisi listesi ile ihraç edilen malın bünyesine giren vergi miktarına ilişkin hesaplamaları gösterir tablo
 
Dış ticaret sermaye şirketleri ve sektörel dış ticaret şirketleri, ihracatına aracılık ettikleri mükelleflerin indirilecek katma değer vergisi listesini de verirler.
 
b) Hizmet ihracında 
- Yurt dışındaki müşteri adına düzenlenen faturanın aslı veya fotokopisi,
- İhracatın gerçekleştiği döneme ilişkin olarak indirilecek katma değer vergisi listesi ile ihraç edilen hizmet nedeniyle yüklenilen vergi miktarına ilişkin hesaplamaları gösterir tablo,
- Münhasıran 4389 sayılı Bankalar Kanunu hükümlerine göre faaliyette bulunan bankalar veya özel finans kurumlarınca düzenlenmiş döviz alım belgesi aslı veya ilgili banka veya özel finans kurumu şubesine onaylamnmış örneği ya da dövizin yurt dışından geldiğini gösteren bankadan alınmış belge.
 
c) Yolcu beraberi eşya ihracında, 
- Yurt dışındaki müşteri adına düzenlenen faturanın aslı veya fotokopisi,
- İhracatın gerçekleştiği döneme ilişkin olarak indirilecek katma değer vergisi listesi ile ihraç edilen hizmet nedeniyle yüklenilen vergi miktarına ilişkin hesaplamaları gösterir tablo,
- Münhasıran 4389 sayılı Bankalar Kanunu hükümlerine göre faaliyette bulunan bankalar veya özel finans kurumlarınca düzenlenmiş döviz alım belgesi aslı veya ilgili banka veya özel finans kurumu şubesince onaylanmış örneği ya da dövizin yurt dışından geldiğini gösteren bankalardan alınmış belge.
 
d) Yolcu beraberinde eşya ihracında
- Gümrükçe onaylı satış faturası veya fatura/çek aslı veya fotokopisi,
- İhracatın gerçekleştiği döneme ilişkin olarak indirilecek katma değer vergisi listesi ile ihraç edilen malın bünyesine giren vergi miktarına ilişkin hesaplamaları gösterir tablo,
- İadenin yetki belgeli aracı firma tarafından yapılması halinde bu firmaların gönderdiği icmallerin fotokopisi.
 
e) Bavul Ticaretinde
- Gümrükçe onaylı özel faturalırın aslı veya fotokopisi,
- İhracatın gerçekleştiği döneme ilişkin olarak indirilecek katma değer vergisi listesi ile ihraç edilen malın bünyesine giren vergi miktarına ilişkin hesaplamaları gösterir tablo,
- Münhasıran 4389 sayılı Bankalar Kanunu hükümlerine göre faaliyette bulunan bankalar veya özel finans kurumlarınca düzenlenmiş döviz alım belgesi aslı veya ilgili banka veya özel finans kurumu şubesince onaylanmış örneği.
 
f) İhraç kaydıyla satışlarda 
- Gümrük beyannamesi (aslı veya noter, gümrük idaresi ya da yeminli mali müşavirce onaylı örneği),
- İhracatın gerçekleştiği döneme ilişkin olarak indirilecek katma değer vergisi listesi,
- İhraç kaydıyla satışlara ilişkin fatura fotokopisi veya liste,
- Bavul ticarit kapsamında ihracat yapanlara satış yapılması halinde, ihracatçıdan temin edilen ve münhasıran 4389 sayılı Bankalar Kanunu hükümlerine göre faaliyette bulunan bankalar veya özel finans kurumlarınca düzenlenmiş döviz alım belgesi aslı veya ilgili banka veya özel finans kurumu şubesince onaylanmış örneği.
 
g) Sınır ve kıyı ticaretinde 
- Sınır ve/veya kıyı ticareti yetki belgesi (bir defa verilmesi yeterlidir),
- Tahakkuk varakası (aslı veya noter, gümrük idaresi ya da yeminli mali müşavirce onaylı örneği),
- İhracatın gerçekleştiği döneme ilişkin olarak indirilecek katma değer vergisi listesi ile ihraç edilen malın bünyesine giren vergi miktarına ilişkin hesaplamaları gösterir tablo,
- Satış faturalarının bir örneği veya listesi.
 
1.1.3.  Belge İbraz Edenlerin Yapacakları İşlemler
Aranılan belgelerin fotokopilerinin verilmesi halinde, bu fotokopilerin aslının aynı olduğuna dair bir şerh verilerek kaşe tatbiki ve imzalanması suretiyle firma yetkililerince onaylanması gerekir.
 
İndirilecek katma değer vergisi listesinin satıcıların adı veya unvanına göre alfabetik sırada veya alış tutarına göre, fatura veya benzeri belgenin tarihi, numarası satıcının adı soyadı veya unvanı, bağlı olduğu vergi dairesi ve vergi kimlik numarası, mal veya hizmetin cinsi, miktarı bedeli ve hesaplanan katma değer vergisi tutarına (aynı satıcıdan birden fazla sayıda alınan belgelerde, belge adedi itibarıyla toplamları yazılır) yer verilerek (2) örnek olarak düzenlenmesi, her sayfanın altına “Listelerde yer alan bilgilerin doğruluğunu taahhüt ve herhangi bir yanlışlık olduğunun tespiti halinde uygulanacak müeyyideleri kabul ederim.”
 
Şerhi konularak işletme yetkilileri tarafından isim ve ünvan kaşeleri kullanılmak ve düzenleme tarihi belirlemek suretiyle imzalanması gerekir.  Tutarı Vergi Usul Kanunun 232 nci maddesinde yer alan ve ilgili yılda uygulanmakta olan haddin altında kalan mal veya hizmet alımları bu listede tek kalemde gösterilebilir.  Satış faturalarına ilişkin listelerin de bu bilgileri (serbet bölgelerle yurt dışındaki müşterilere düzenlenen faturalarda vergi dairesi ve vergi kimlik numarasına yer verilmeyeceği tabiidir.) içerecek şekilde düzenlenmesi gerekir.
 
İhraç edilen malın bünyesine giren vergi miktarına ilişkin hesaplamaları gösteren tabloda ise ihraç edilen mal veya hizmet nedeniyle iadesi talep edilen tutarın hangi girdiler nedeniyle yüklenildiği (örneğin, mamul mal alımları, hammadde alımları, yardımcı malzeme alımları, hizmet alımları, genel gider, amortismana tabi iktisadi kıymet gibi) ve ne şekilde hesaplandığı gibi unsurlara yer verilir.
 
Vergi dairesinin uygun görmesi halinde listelerin disket veya CD olarak verilmesi de mümkündür.
 
1.1.4. Mahsup Sonrası Alacağın Nakden İadesi
İade hakkı sahipleri, iade alacaklarının yukarıda belirtilen şekillerde mahsubundan sonra kalan kısmının kendilerine, ortaklarına veya mal ya da hizmet satın aldıkları kişilere nakden iadesini talep ederlerse Tebliğin (I/1.2), (I/1.3) ve (I/2) bölümündeki açıklamalara göre işlem yapılır.  Bu şekilde yapılacak iadede, mahsup yoluyla iade edilen kısım (I/1.2) bölümündeki sınırın hesaplanmasında dikkate alınmaz.  İade alacağının tamamının üçüncü kişilere nakden ödenmesinin talep edilmesi halinde de aynı hükümler uygulanır.
 
Mahsup sonrası alacağın, üçüncü kişilere nakden iadesinin talep edilmesi halinde, alacağın temlikine ilişkin bu talebin yazılı şekilde yapılması ve yazıda alacağın açık bir şekilde kime temlik edildiğinin belirtilmesi gerekmektedir.
 
1.2.  Maliye Bakanlığınca Belirlenen Sınırı Aşmayan Nakden İadeler
4 milyar lirayı geçmeyen nakden iade talepleri inceleme raporu ve teminat aranmaksızın yerine getirilir. Talep, Tebliğin (I/1.3) bölümünde sayılan belgelerin (mahsup dilekçesi yerine nakden iade talebine ilişkin dilekçe) ibraz edilmesinden ve gümrük beyannamesinin ve/veya onaylı fatura ya da özel faturaların teyidi ile aşağıda belirtilen şartların gerçekleşmesinden sonra yerine getirilir.
 
- İndirimli teminat uygulamasından yararlanan dış ticaret sermaye şirketlerinin bu kapsamdaki nakden iade talepleri gümrük beyannamelerinin teyidi beklenmeksizin ancak onaylı veya özel faturaların teyidinden sonra yerine getirilir
- İndirimli teminat uygulamasından yararlanan sektörel dış ticaret şirketlerinin bu kapsamdaki nakden iade talepleri, bir önceki döneme ilişkin iade talebine ait gümrük beyannamelerinin teyidinin alınması halinde cari döneme ait teyit beklenmeden ancak onaylı veya özel faturaların teyidinden sonra yerine getirilir.
 
İndirimli teminat uygulamasından yararlanan diğer mükellefler ile normal teminat uygulaması kapsamına giren mükelleflerin bu kapsamdaki nakden iade talepleri, teyit gerçekleşmeden yerine getirilmez. Ancak, mükelleflerin teyit işlemini beklemeden iade almak istemeleri halinde, indirimli teminat uygulamasından yararlananların iadesi gereken tutarın %100’ü diğerlerinin %200’ü tutarında teminat vermeleri şartıyla nakden iade talepleri yerine getirilir.

Teyitlerin olumlu gelmesi halinde tebliğin (I/2.1.2.1. ve I/2.1.2.2.) bölümlerinde belirtilen miktarı aşan teminatlar iade edilir.

- Mükellefçe süresinde başvuru yapılıp gerekli belgeler ibraz edildiği halde gümrük beyannamelerinin veya gümrükçe onaylı fatura ya da özel faturaların teyidi alınamadığı için yerine getirilemeyen iade talepleri, tarh zamanaşımı süresinin geçmesi halinde, teyit beklenmeksizin yerine getirilir.  Bu husus ihraç kaydıyla teslimlerde tecil edilen verginin terkini ve iade işlemlerinde de geçerlidir.

Gümrük beyannameleri veya bunlara ilişkin listelerin teyidi gerçekleşen kısmına isabet eden tutarların kısmen iadesi de mümkündür.
 
1.3.  Yeminli Mali Müşavir Tasdik Raporuna Dayalı Nakden İadeler
Vergilendirme dönemleri itibarıyla inceleme raporu ve teminat aranmaksızın iade için belirlenen limit ile Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliğleriyle belirlenen  tutarlar arasındaki iade talepleri YMM raporuna göre yerine getirilir. Tam tasdik sözleşmesinin mevcudiyeti halinde ise bavul ticareti ve yolcu beraberi eşya ihracatından doğan iadelerde sözü edilen Genel Tebliğlerle belirlenen limitlere göre, diğerlerinde miktara bakılmaksızın inceleme raporu ve teminat aranmadan iade yapılır. Yeminli Mali Müşavirlerin düzenledikleri raporlarda gümrük beyannamelerinin veya gümrükçe onaylı fatura ya da özel faturaların teyidinin alınmamış olması halinde teyit işlemleri vergi dairesince yapılır.
 
YMM tasdik raporu ile iade talebinde bulunan mükelleflere, rapor ibraz edilmedikçe iade yapılmaz. Mükelleflerin rapor düzenleninceye kadar, izleyen bölümlerde açıklandığı şekilde teminat göstermeleri halinde ise iade talebi incelemeye sevk edilmeksizin yerine getirilir. Rapor ibraz edildiğinde teminatlar iade edilir. Bu kapsamda teminat veren ve dış ticaret sermaye şirketleri hariç indirimli teminat uygulamasından yararlanan mükelleflerden iadenin yapıldığı tarihten itibaren 6 ay içinde bu iade ile ilgili YMM tasdik raporu ibraz etmeyenlerden teminatlarını Tebliğin (I/1.2) bölümünde belirlenen sınırı aşan kısmın %100’üne tamamlamaları istenir. 15 gün içinde teminatlarını tamamlamayanlar, bu dönemlere ilişkin YMM tasdik raporu ibraz edilinceye kadar, müteakip dönemlerdeki iade taleplerinde indirimli teminat uygulamasından yararlandırılmazlar.  Ancak bu süre içinde rapor ibraz edemeyecek olanların mazeretleriyle birlikte başvurmaları halinde, gerekli değerlendirme yapılarak mazeretleri haklı nedenlere dayananlara, Vergi Usul Kanunun 17 nci maddesi uyarınca vergi dairesince en fazla 6 ay ek süre verilebilir.
 
Mükelleflerin iade tutarını kısmen mahsup, kısmen YMM tasdik raporu ile nakden almak istemeleri halinde, iade için istenen belgelerin ibraz edilmiş olması kaydıyla öncelikle muaccel hale gelen vergi borçlarının tamamı mahsup edilir.  Kalan kısım YMM tasdik raporu ile nakden iade edilebilir. Bu uygulamada nakden iade edilecek tutara ilişkin olarak tam tasdik sözleşmesi ile ilgili sınır dikkate alınır.
 
Bir vergilendirme döneminde iade hakkı doğuran işlemlerin arasında, bavul ticareti, yolcu beraberi eşya ve gümrük beyannameli ihracatın birlikte bulunması halinde her bir işlem için geçerli limitler ayrı ayrı dikkate alınarak iade yapılır.

1.4. Kamuya Ait Kuruluşlara İade
Sermayelerin %51 veya daha fazlası genel ve katma bütçeli  dairelere, il özel idarelerine, köylere, belediyelere ve bunların teşkil ettikleri, döner sermayeli kuruluşlara, kanunla kurulan kamu kurum ve kuruluşları ile Devlet eliyle kurulan üniversitelere, kanunla kurulan emekli ve yardım sandıklarına ait mükelleflerin nakden veya mahsuben iade talepleri, Tebliğin (I/1.1.3.) bölümünde yer alan belgelerin (nakden iade talep edilmesi halinde buna ilişkin dilekçe) ibrazı üzerine miktara bakılmaksızın inceleme raporu ve teminat aranmadan yerine getirilir.

Bu mükelleflerin, sermayelerinin %51 veya daha fazlasınınn yukarıda belirtilen kurum veya kuruluşlara ait olduğunu, ortakları olan kamu kuruluşlarından alacakları bir yazı ile bir defaya mahsus olmak üzere tevsik etmeleri, sermaye ve ortaklık yapılarında herhangi bir değişiklik olması halinde de, değişikliğin meydana geldiği tarihten itibaren en geç 15 gün içinde durumlarını bağlı oldukları vergi dairesine bildirmeleri gerekir.
 
2.   Teminat Karşılığı İade
Yukarıda sayılanlar dışında kalan mükelleflerin, Tebliğin (I/1.2.) bölümünde belirlenen sınırı aşan ve YMM tasdik raporu ibraz edilmeyen nakden iade taleplerinde aşağıda belirtildiği şekilde teminat gösterilmesi halinde iade yapılır. Teminat, vergi inceleme raporu veya YMM tasdik  raporuna dayanılarak çözülür.
 
Bu kapsamdaki nakden iade talepleri, Tebliğin (I/1.1.3) bölümünde sayılan (mahsup dilekçesi yerine nakit iade talebine ilişkin dilekçe) belgelerin ibrazı, gümrük beyannameleri ve usulüne uygun olarak gösterilmiş teminat mektupları ile varsa onaylı fatura ya da özel faturaların Tebliğin (I/1.2.) bölümündeki açıklamalar çerçevesinde teyidinin alınmasından  sonra karşılanır.
 
2.1.  Teminat Miktarları
Teminat uygulaması bakımından mükellefler, normal teminat kapsamındakiler, indirimli teminat kapsamındakiler ve yükseltilmiş teminat kapsamındakiler olmak üzere 3 gruba ayrılmıştır.
 
2.1.1. Normal Teminat Uygulaması
Bu kapsamdakiler talep ettikleri iade miktarının Tebliğin (I/1.2.) bölümünde belirlenen sınırı (4 milyar lira) aşan kısmının tamamı için teminat verirler. İndirimli ve yükseltilmiş teminat uygulaması kapsamı dışında kalan bütün mükellefler normal teminat uygulamasına tabidir.
 
2.1.2. İndirimli Teminat Uygulaması
 
a) Teminat Oranı % 4 Olarak Uygulanacak Mükellefler
- Haklarında SMİYB düzenlediği veya kullandığı konusunda rapor bulunmayan,
- Son 5 yıl içinde adlarına tahakkuk eden gelir, kurumlar ve katma değer vergilerini ödeyen (Vergilerin tecil edilmesi bu şartın ihlali sayılmaz. Faaliyetleri 5 yıldan az olan mükelleflerde, faaliyette bulunulan süre içinde tahakkuk etmiş söz konusu vergi borçlarının ödenmiş olması halinde bu şart yerine getirilmiş sayılır.)
- İade hakkı doğuran işlemlerin bulunduğu birbirini izleyen son 5 vergilendirme döneminde hakkında olumlu rapor yazılmış bulunan,
 
Dış ticaret sermaye şirketleri ve sektörel dış ticaret şirketleri nakit olarak talep ettikleri iade miktarının tebliğin (1/1.2). bölümünde belirlenen sınırı aşan kısmının %4’ü kadar teminat verirler.
 
Tebliğin (II/1.4.) bölümünde belirtilen özellikleri taşıyan raporlar “olumlu rapor” olarak kabul edilir. Yeminli mali müşavirlerle süresinde düzenlenmiş tam tasdik sözleşmesi bulunan mükellefler hakkında iade hakkı doğuran işlemlerin bulunduğu birbirini izleyen son 5 döneme ait olumlu YMM tasdik raporu bulunması halinde bu şart gerçekleşmiş sayılır.  Birbirini izleyen 5 vergilendirme döneminden kasıt, iade hakkı doğuran işlemlerin yapıldığı birbirini izleyen dönemlerdir.  Bu dönemler arasında herhangi bir dönemde inceleme raporu veya YMM tasdik raporu düzenlenmesini gerektiren bir iade hakkı doğuran işlem bulunmadığı takdirde, bu dönemler, birbirini izleyen 5 dönemin hesaplanmasında dikkate alınmaz.
 
Birbirini izleyen son 5 döneme ait olumlu raporlardan bir kısmının vergi inceleme elemanları, bir kısmının ise YMM tarafından düzenlenmiş olması halinde de bu şart gerçekleşmiş sayılır. Ancak 5 olumlu rapor şartını kısmen veya tamamen yeminli mali müşavirlerce düzenlenen raporlarla yerine getiren mükelleflerin indirimli teminattan yararlanabilmeleri için, iade talebinde bulundukları dönem için de tam tasdik sözleşmesi yapmış olmaları gerekmektedir. Tam tasdik sözleşmesi kapsamında bulunmayan bir döneme ilişkin iade talebi ise normal teminat karşılığı, teminat verilmesine YMM tasdik raporu veya inceleme raporuna istinaden yerine getirilir.
 
Son olumlu rapor vergi dairesine intikal ettikten sonra (diğer şartlar da gerçekleşmişse) raporun ilgili olduğu vergilendirme döneminden sonraki iade talepleri için indirimli teminat uygulamasına başlanır. Raporun ait olduğu vergilendirme döneminden sonraki dönemler için verilen teminatların bu bölüme göre verilmesi gereken kısmını aşan miktarı iade edilir.
 
Otomotiv sektöründe faaliyet gösteen dış ticaret sermaye şirketlerinden bu bölümde sayılan diğer şartları taşıyan imalatçıların, 1318 sayılı Finansman Kanununda yer alan tarifelerdeki taşıtların ihracatından kaynaklanan iade taleplerinde 5 olumlu rapor şartı aranmaz.
 
b) Teminat Oranı % 8 Olarak Uygulanacak Mükellefler
Aşağıdaki şartları taşıyan mükellefler, nakit olarak talep ettikleri iade miktarının Tebliğin (I/1.2) bölümünde belirlenen sınırı aşan kısmının % 8’i kadar teminat verirler.
 
i. İmalatçılar ve İmalatçı-İhracatçılar: Tebliğin (I/2.1.2.2.1.) bölümünde belirtilen şartları taşıyan mükelleflerden;
 
- Sanayi siciline kayıtlı olan,
- Ödenmiş sermayelerinin veya son bilançolarında kayıtlı amortismana tabi iktisadi kıymetlerinin (gayrimenkuller hariç) amortisman düşülmeden önceki toplam tutarı 80 milyar lirayı aşan (Söz konusu amortismana tabi iktisadi kıymetlerin ve bunların üzerinden ayrılan Vergi Usul Kanununun 189 uncu maddesinde belirtildiği şekilde “özel bir amortisman” defteri” veya”envanter defteri”nde açıkça gösterilmiş olması zorunludur.).
- İşletmenin sahip olduğu amortismana tabi iktisadi kıymetler ve bu kıymetlerin kıyıtlı olduğu defterlerin noter onayları ve numaraları ile kaç yıldır amortismana tabi tutuldukları kapasite raporlarında açıkça belirtilen,
- İmalat işinde 20 veya daha fazla işçi çalıştıran (İşçi sayısının tespitinde bizzat imalat işinde çalışan işçiler dikkate alınır. Bunlar dışında kalan yönetici, personeli ve muhasecesi gibi personel dikkate alınmaz. Mevsimlik dalgalarımmaların olduğu durumda hesap dönemi ortalaması esas alınır.).
 
İmalatçı-İhracatçılar ile ihracatçılara ihraç kaydıyla teslimde bulunan imalatçılar nakit olarak talep ettikleri iade miktarının Tebliğin (I/1.2) bölümünde belirlenen sınırı aşan kısmının %8’i kadar teminat verirler.
 
ii Özel Finans Kurumları: Tebliğin (I/2..1.2.2.1.) bölümündeki şartları tayışan özel finans kurumları nakit olarak talep ettikleri iade miktarının Tebliğin (I/1.2) bölümünde belirlenen sınırı aşan kısmının %8’i kadar teminat verirler.
 
ii. Diğer İhracatçılar: Bu Tebliğin (I/2.1.2.2.1) bölümündeki şartları taşıyan mükelleflerden;
 
-  Son üç takvim yılı itibarıyla ihracatları her bir yıl için beş milyon ABD Dolarını veya
-  Son beş takvim yılı itibarıyla ihracatları her bir yıl için bir milyon ABD Dolarını,
 
Geçen ihracatçılar, burada öngörülen ihracat tutarını gerçekleştirdikleri son yılı izleyen takvim yılı başından itibaren nakit olarak talep ettikleri iade miktarının bu Tebliğin (I/1.2) bölümünde belirlenen sınırı aşan kısmının % 8’i kadar teminat verirler.
 
2.1.3. Yükseltilmiş Teminat Uygulaması
SMİYB düzenleme veya kullanma fiili ile doğrudan veya dolaylı olarak ilgisi bulunan mükelleflere yükseltilmiş teminat oranı uygulanır. Bu uygulama ile ilgili açıklamalar Tebliğin “II. Özel Esaslar” başlıklı bölümünde yer almaktadır.
 
3.  Vergi İnceleme Raporu ile İade
Mükelleflerin,
-  İadelerini Vergi İnceleme Raporu sonucunda almak istemeleri,
-  İadesini talep ettikleri katma değer vergisinin bu Tebliğin (I/1.2.) bölümünde belirtilen miktarı aştığı hallerde; (teminat göstermek veya Yeminli Mali Müşavirlik Katma Değer Vergisi İadesi Tasdik Raporu ibraz etmeleri gerekmesine rağmen) teminat göstermemeleri veya iadelerini YMM tasdik raporu ile alacaklarını beyan etmemeleri,
-  Tebliğin (II.) bölümüne göre münhasıran vergi inceleme raporu ile iadesi öngörülen durumların bulunması,
 
Hallerinde, iade talepleri vergi inceleme elemanları tarafından düzenlenen inceleme raporları sonucuna göre yerine getirilir.

Mükellefler vergi incelemesi yoluyla iade taleplerini bir dilekçe ile yaparlar. İnceleme başlamadan önce talepten vazgeçilerek teminat karşılığı veya YMM tasdik raporu ibrazı ile iade talep edilmesi de mümkündür. İnceleme başladıktan sonra talepte bulunulması halinde ise, bu talep inceleme elemanının genel esaslara göre iade yapılmasına engel bir görüşünün bulunmaması halinde yerine getirilir.

Yürürlük 
Tebliğ hükümleri, henüz sonuçlanmamış veya incelemesi (YMM raporu dahil) devam eden iade taleplerine de uygulanmak üzere 1/12/2001 tarihinde yürürlüğe girecektir.  Ancak Tebliğin (I/2.1.2.2.2./i.) bölümünde yer alan “80 milyar lira”, 1/3/2002 tarihine kadar yapılacak iade taleplerinde “40 milyar lira” olarak uygulanacaktır.
 
Tebliğin yayımından önce talep edilen iadelere ilişkin olarak  84 nolu Tebliğ ile yürürlükten kaldırılan tebliğlerde sayılan belgelerin ibraz edilmiş olması yeterlidir.
 
Saygılarımızla,
 
DRT Denetim Revizyon Tasdik
Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş.